على اكبر نفيسى ( ناظم الأطبا )
774
فرهنگ نفيسى ( فارسى )
نزديك بخارا . تارات ( t r t ) ا . پ . تاخت و تاراج و نهب و غارت . و بردن مال مردم . و جدائى از هم . تارات ( t r t ) ج . ع . ج . تارة ( t rat ) . تارات ( t r t ) ا . ع . كينه و انتقام . تاراج ( t r j ) ا . پ . تارات و نهب و غارت . و جدائى و تفرقه . و تاراج كردن : غارت كردن . تاراجگاه ( t r j - g h ) ا . پ . جاى هجوم دشمن . تاراجگر ( t r j - gar ) ا . پ . غارتگر و كسى كه غارت مىكند . تاراس ( t r s ) ص . پ . زير دست و تابع و مطيع و رام خواه انسان باشد و يا حيوان . تاران ( t r n ) ص . پ . تاريك . تارب ( taarrob ) م . ع . به تكليف زيرك شدن . و انكار نمودن . و سختى كردن و تاربت فى حاجتى : درشت و سخت شدم در حاجت خود . تارة ( t rat ) ا . ع . هنگام و يك بار . ج : تئر ( tear ) و تارات و تير ( teyar ) و تارة اخرى : يك بار ديگر و دفعهء ديگر . تارة ( t rrat ) ص . ع . مؤنث تار يعنى زن فربه و با گوشت يق امراة تارة . تارتار ( t r - t r ) م ف . پ . پاره پاره و ريزه ريزه . و ذره ذره . تارتن ( t r - tan ) ا . پ . تتندهء تار كه جولاهه و كرم ابريشم و عنكبوت باشد . تارتنك ( t r - tanak ) ا . پ . عنكبوت . تارتور ( t r - tur ) ا و ص . پ . پاره پاره . و ريزه ريزه . و سخت و بسيار تاريك و تيره . تأرث ( taarros ) م . ع . تأرثت النار : مشتعل شد آتش . تار چوبه ( t r - cube ) ا . پ . مارچوبه و هليون . تارح ( t rah ) ا خ . ع . پدر حضرت ابراهيم . تارخ ( t rox ) و ( t rax ) ا خ . پ . آزر بت تراش كه پدر حضرت ابراهيم باشد . تارز ( t rez ) ا و ص . ع . گوشت سخت و هر سخت توانائى . و خشك بىروح و مرده . تارزة ( t rezat ) ص . ع . مؤنث تارز : صلب و سخت . تارس ( t res ) ص . ع . رجل تارس : مرد سپردار . تارش ( t rec ) ص . ع . مرد سبك و بد خلق و بخيل . تارص ( t res ) ص . ع . فرس تارص : اسب استوار خلقت . تأرض ( taarroz ) م . ع . متصدى و متعرض كسى شدن . و لازم گرفتن زمين را . و درنگى كردن . و آنقدر باليدن گياه كه ممكن شود بريدن آن . تارك ( t rak ) ا . پ . كلهء سر . و فرق سر . و ميان سر . و هر چيز كه در جنگ بر سر گذارند همچو خود و مغفر . و كوه خرد . و توده و پشته . تارك ( t rek ) افا . ع . ترككننده . تارك ( t rek ) ص . پ . - مأخوذ از تازى - واگذارنده و ترككننده . و تارك دنيا : زاهد و تارك كردن : ترك كردن . تارك ادب ( t rek - adab ) ص . پ . بىادب و گستاخ . و بدخوى . تاركارى ( t r - k ri ) ا . پ . زرىبافى . تاركش ( t r - kac ) ا . پ . مفتول كش و زركش . تارك نشين ( t rak - necin ) ص . پ . آنكه به روى سر مىنشيند . تارم ( t ram ) ا . پ . شهرى كه مرم آنجا همه صاحب حسناند . و طارم . تار ميغ ( t r - miq ) ا . پ . بخارى كه در ايام زمستان بر روى هوا پديد آيد و اطراف را تيره و تاريك سازد . تارنگ ( t rang ) ا . پ . تازنگ . تارو ( t ru ) ا . پ . كنهء شتر و گاو و گوسپند و مانند آن . تار و تور ( t ro - tur ) م ف . پ . بسيار تيره و بسيار تاريك . و ريزه ريزه . و ذره ذره . تار و مار ( t ro - m r ) ص . پ . پراكنده و از هم پاشيده . و زير و زبر شده . و بسيار پريشان و ناچيز و نابود گرديده . تارون ( t run ) ص پ . تيره و تاريك . تاره ( t re ) ا . پ . تاك سر و فرق سر . و تار موى . و تار جامه . و تار ريسمان . و تار چنگ و تنبور . و كفهء ترازو . و دول . و تار جولاهگان كه نقيض پود باشد . و طارم و بناى چوبين مدور . و گنبد . تاره ( t re ) ص . پ . تيره و تاريك . تارى ( t ri ) ا و ص . پ . تاريكى و تاريك . و آب مسكرى كه از درخت تار حاصل شود . تارى ( t ri ) ا . پ . نخى و مفتولى . و يك نخ و يك مفتول . تأرى ( taarri ) م . ع . تارى عنه : پس ماند از وى . و تارى بالمكان : اقامت كرد در مكان و بند گشت در آن . و تارت النحل : شهد ساختند زنبوران عسل . و تارى الشيى : جست صواب آن چيز را . تأريب ( ta'rib ) م . ع . استوار كردن . و حد معين نمودن . و افزودن كردن . و كامل